1850-1940 | Wederopbouw | Na '65
>>>
  • architect
  • straat
  • stijl
  • functie
  • tools
  • Gereedschap

    Gerard Adriaan Heineken (1841-1893) kocht in 1864 met geërfd geld de eeuwenoude brouwerij 'De Hooijberg' aan de Nieuwezijds Achterburgwal (nu Spuistraat). Al snel wilde hij een grotere brouwerij laten bouwen, waartoe hij grond buiten de stadswallen kocht. De demping van de Achterburgwal maakte de oude brouwerij ook minder goed bereikbaar. In 1867 werd de eerste steen gelegd van de door de jonge architect Isaac Gosschalk ontworpen nieuwe brouwerij aan de Buitensingel, de huidige Stadhouderskade. Het oude pand in de binnenstad werd verbouwd tot café Port van Cleve.

    In de nieuwe brouwerij werd vanaf 1870 het populaire ondergistende Beiers bier gebrouwen. Heineken & Co. slaagde erin het bier naar allerlei landen te exporteren. Er werd een speciaal gist ontwikkeld dat grootschalige productie met een constante kwaliteit vergemakkelijkte.

    Heineken woonde destijds zelf in de oude buitenplaats Soeracarta, achter de brouwerij. Voor werknemers liet hij twee rijen woningen bouwen, op de plek waar later de Jan Steenstraat zou komen, tussen Van Woustraat en Eerste Sweelinckstraat. Die werden in 1881 afgebroken.

    Soeracarta verdween toen vanaf de jaren 1870 rond de brouwerij de nieuwe wijk De Pijp werd gebouwd. Gerard Heineken verhuisde naar het Frederiksplein en later naar het Tweede Weteringplantsoen, tegenover de brouwerij, waar hij een villa had laten ontwerpen door A.L. van Gendt (1891).

    Het bedrijf bleef uitbreiden, ook in de 20e eeuw. Het oude pand van Gosschalk werd in 1932 gesloopt om plaats te maken voor het enorme koelhuis op de hoek met de Ferdinand Bolstraat, ontworpen door de toenmalige huisarchitect B.J. Ouëndag. De brouwerij had in 1930 van de gemeente de beschikking over een deel van de Jacob van Campenstraat, in ruil voor de grond onder het vervallen café De Bisschop op de hoek Dam-Damrak. De brouwerij had gedreigd naar Rotterdam te vertrekken als ze niet de beschikking zou krijgen over het stuk straat, dat de brouwerij in tweeën deelde.

    In 1968 nam Heineken de Amstel-brouwerij over.

    In 1988 werd de productie van bier hier beëindigd. de De gebouwen aan de Stadhouderskade bleven overeind; de rest van het complex werd gesloopt. Daar kwam een een plein, vernoemd naar een schilderende nicht van Gerard, Marie Heineken.

    Heineken-brouwerij

    Alle complexen

    Bronnen & links:
    • Mariëlle Hageman: Heineken. De brouwerij in Amsterdam. Bekking & Blitz, Amersfoort-Brugge 2013.
    Laatste wijziging:
    november 2017