1850-1940 | Wederopbouw | Na '65
  • architect
  • straat
  • stijl
  • functie
  • tools
  • Gereedschap

    Tram

    In 1875 opende de Amsterdamsche Omnibus-Maatschappij de eerste tramlijn van de stad. De rijtuigen werden door paarden getrokken. De tram reed van het Leidseplein naar de Plantage Kerklaan, via Weteringschans, Sarphatistraat, Weesperstraat en Nieuwe Kerkstraat.

    De AOM exploiteerde toen al drie jaar enkele lijnen met omnibussen: door paarden getrokken wagens, zonder rails. In andere steden had men echter al gemerkt dat rijtuigen op rails aanmerkelijk comfortabeler waren dan de omnibussen, vooral in straten met keien.

    Het bedrijf was in 1872 opgericht door een vijftal bewoners van de Plantage, die een goede verbinding met de binnenstad wilden. Onder hen waren Artis-directeur Westerman en Karel Schadd. De laatste werd de eerste directeur van de AOM.

    Tegen het einde van de eeuw reed de AOM op vijftien lijnen. Vrijwel elke lijn had een eigen remise. De gemeente wilde meer lijnen in de nieuwe wijken, en zag liever snellere, elektrische trams rijden. De AOM kon niet aan die wensen voldoen, waarop de gemeente het bedrijf in 1900 overnam.

    In zes jaar tijd waren alle lijnen geëlektrificeerd. De kleine paardentramremises werden vervangen door enkele grote remises: hoofdremise Tollensstraat (1901), Havenstraat (1914) en Lekstraat (1927). Aanvankelijk was er ook een hoofdremise aan de Nieuwe Achtergracht, op het Roeterseiland; die werd in 1964 gesloopt om ruimte te maken voor nieuwe universiteitsgebouwen.

    Tussen 1900 en 1930 nam de gezamenlijke lengte van de lijnen toe van 40 tot ruim 140 km. De Gemeentetram exploiteerde in 1930 ook 55 km buslijnen.

    In de negentiende eeuw waren ook enkele tramverbindingen aangelegd met de regio. Vanaf het station Weesperpoort reed een stoomtram via de Middenweg naar het Gooi. Vanaf het Noord-Hollandsch Koffiehuis bij CS werden passagiers per boot naar Noord vervoerd waar trams naar Waterland en verder vertrokken.

    Alle thema's

    Laatste wijziging:
    oktober 2018
    Link Twitter Facebook E-mail