• 1850-1940
  • Wederopbouw
  • Na '65
  • Complexen
  • Personen & organisaties
  • Thema's
  • Bouwstijlen
  • - - - - - - -
  • Over, bronnen, copyright &etc.
  • Privacyverklaring
  • 020apps.nl
  • Nieuwe Achtergracht 38-96

  • architect
  • straat
  • stijl
  • functie
  • tools
  • Selecties van bouwwerken

    Gereedschap

    Nieuwe Achtergracht 38-96, Voormalige Stadstimmertuin 35-89

    Datering:
    1909-1912
    Architect:
    Publieke Werken (J.B. Springer)
    Bouwstijl:
    Traditioneel bouwen
    Oorsponkelijke functie:
    Brandweerkazerne
    Status:
    -

    Deze voormalige brandweerkazerne heeft de achterzijde aan de Voormalige Stadstimmertuin.

    Tot 1984 was het gebouw in gebruik als kazerne "Willem". Het was de opvolger van de kazerne in de Valckenierstraat. Voor de deur lag de blusboot Jan van der Heijde. Het complex werd in 1927 uitgebreid met een verdieping voor de centrale seinzaal. In 1984 verhuisde de brandweer naar een nieuwe kazerne aan de Ringdijk, bij de Weesperzijde.

    Het Algemeen Handelsblad schreef op 3 april 1909:

    Het monumentale gebouw aan de N. Achtergracht bij den Amstel, waarin het Centraalbureau der brandweer en de hoofdpost van het Weesperplein zullen ondergebracht worden, is gereed gekomen, maar moet natuurlijk nog in details worden afgewerkt, terwijl ook vooral de zoo ingewikkelde telegraphische installaties nog heel wat zorg vereischen zullen. Maar 1 Mei zal het nieuwe gebouw in gebruik genomen worden.

    Welwillend daartoe in de gelegenheid gestold, hebben wij deze voor de veiligheid van onze stad zoo belangrijke inrichting gisteren bezichtigd. In de groote remise, die vijf uitrij-poorten heeft, voor elke waarvan een voertuig wordt opgesteld, stond o.m. een nieuwe brandweerladder, die niet meer door de mannen omhoog gedraaid behoeft te worden, maar door koolzuurdruk snel omhoog kan worden gezet. Het andere materiaal, dat gedeeltelijk van het Weesperplein moet overkomen, wordt natuurlijk later opgesteld en ook de „Jan van der Heijden” wordt niet voor 1 Mei in de N. Achtergracht gestationneerd.

    Achter de remise ligt de groote binnenplaats, waar de brandweermannen zich kunnen oefenen en waar ook met paarden gereden kan worden. Want in de nieuwe kazerne kan het paard nog niet geheel worden gemist. Alle direct uitrukkende voertuigen rijden met electrische beweegkracht, ook de stoomspuiten. Maar de Margirus-ladder wordt door twee paarden getrokken.

    Boven in het voorgebouw liggen de slaapzalen voor het personeel met waschkamers enz., in het achtergebouw vindt men de magazijnen op de eerste verdieping. En dan zijn er boven, maar afgescheiden van het gedeelte dat tot de eigenlijke brandweerkazerne behoort, de verschillende localiteiten ten dienste van het Centraalbureau, hetwelk gedurende 33 jaar aan den O. Z. Achterburgwal gevestigd is.

    In de kamer van den commandant der Brandweer, den heer J. Meier, is tegen een der wanden de grootste plattegrond van Amsterdam in olieverf geschilderd, dien wij ooit zagen. En dit is het verdienstelijke werk van den hoofdbrandmeester, den heer J.A. Nieuwenhuis. Deze plattegrond wordt met draden overspannen, die een volledig en duidelijk beeld geven van het brandweernet.

    In den rechtervleugel, beneden, ligt de Centrale Telegraafhal, waarvan wij destijds reeds bijzonderheden hebben vermeld, n.l. hoe alles hier automatisch gemeld en gecontroleerd wordt. In het midden de groote tafel, waarop de bediening plaats heeft en van welk punt alles is te overzien. Rondom fraaie toestellen, tegen de wanden groote schakelborden, enz.

    De bekende firma Siemens en Halske te Berlijn leverde de toestellen en benoodigdheden, maar geheel volgens ontwerp van den Brandweercommandant, die de nieuwste ideeën daarbij in verband met bijzondere plaatselijke toestanden hoeft uitgewerkt. Onze stad, die op gebied van het brandwezen toch reeds een uitnemende, reputatie bezit, staat hiermee aan de spits want nergens werd zulk een installatie aangelegd.

    Een van de bijzonderheden, die ons bij de rondwandeling het meest trof en die wij tot het laatst bewaard hebben is, dat wij overal brandwachts aantroffen, die met grooten lust en ijver bezig waren aan de voltooiing van het geheel mede te werken. Zoo is de binnenplaats omgeven door (behalve een flinke cantine) verschillende werkplaatsen, te weten schilderswerkplaats, timmermanswerkplaats, smederij, een werkplaats voor den brandweertelegraafdienst, een machine-kamer voor het electrisch bedrijf en een accumulatoren-kamer voor de geheele telegraaf.

    Overal leven en drukte, maar niet van vreemde werkkrachten. Uitsluitend brandwachts — als vaklieden van verschillende posten hier geconcentreerd — voerden het werk uit. Zoo zorgt de brandweer zelf voor de volledige en zoo gecompliceerde electrische en telephonische installaties van centraalbureau en gebouw, legt zelf overal de electrische klokken aan, vervaardigt alle benoodigde meubelen, waarvan reeds vele getuigenis van bijzondere vakbekwaamhaid aflegden, enz.

    Vroeger werden de automobielen door den brandweercommandant geheel gereed gekocht. Tegenwoordig koopt de heer Meier alleen het chassis. Het brandweerpersoneel bouwt den wagen dan verder op.

    Wat door deze wijze van werken, door dit gebruiken van werkkrachten uit de eigen manschappen bespaard wordt, laat zich niet gemakkelijk onder cijfers brengen. Alles, 't moet gezegd, wordt hier zoo commercieel mogelijk behandeld, waarbij men voor geen groote moeilijkheden terugdeinst. Zoo weet men de noodzakelijkheid van aankoop van nieuwe batterijen te voorkomen, door een geleidelijke overplaatsing, zoo dat de brandweerdienst geen moment stoornis ondervinden kan.

    De centrale stroombron voor de politie- en brandweertelegraaf aan het oude centraalbureau, wordt bij deze gelegenheid gesplitst, zoodat de politie-telegraaf voortaan stroom zal ontvangen van batterijen, die in het hoofdbureau van politie worden opgesteld onder toezicht der brandweer, omdat het beheer van de brandweer- en politie-telegraaf beide aan den commandant der brandweer opgedragen is.

    Vermelden wij nog, dat de electrische inrichting geschiedt onder leiding van den officier der brandweer J.A. Nieuwenhuis, terwijl diens collega de heer J. Lodewijks de leiding van den wagenbouw heeft.

    Bronnen & links:
    Laatste wijziging:
    april 2017
    Link Twitter Facebook E-mail

    Er zijn 9 afbeeldingen in de beeldbank van het Stadsarchief die gerelateerd zijn aan dit adres.

    Zoeken